بیمه تجهیزات الکترونیک، خسارتهای وارد به انواع تجهیزات الکترونیکیِ مورد استفاده در کارگاههای صنعتی، صنایع، لوازم تحقیقاتی و آزمایشگاهی، لوازم اداری، سیستمهای هشداردهنده، تجهیزات اندازهگیری، دستگاههای کنترل و عیبیاب، تجهیزات مربوط به سینما و فیلمبرداری، دستگاههای تست مواد و نمونهبرداری، تجهیزات رادیو و تلویزیونی و مخابراتی، سیستمهای رایانهای، تجهیزات پزشکی و مانند آن را تحت پوشش قرار میدهد. در بیمه تجهیزات الکترونیک، اقلام بیمهشده در حال کار، در حال توقف، هنگام پیادهکردن بهمنظور تمیزکردن یا بازدید و تعمیر، همچنین هنگام جابهجایی در محوطه انبار و نصب مجدد، تحت پوشش بیمه میباشند.
انواع پوششهای بیمه تجهیزات الکترونیک
- پوشش خسارت وارد به سختافزار
- پوشش خسارت وارد به نرمافزار
- پوشش هزینه اجاره و بهکارگیری دستگاههای جایگزین تا راهاندازی مجدد دستگاههای خسارتدیده
خطرات تحت پوشش در بیمه تجهیزات الکترونیک
- سیل، آبگرفتگی، امواج دریا
- صاعقه، انفجار، آتشسوزی
- رانش زمین، نشست زمین، لغزش زمین، ریزش کوه یا صخره
- اتصال کوتاه، اتصال برق DC به برق AC
- سقوط، تصادم، واژگونی
- نم و رطوبت، ریختن مایعات به داخل دستگاه
- غفلت، عدم مهارت، سهلانگاری
- دود، دوده، ذرات معلق در هوا، گرد و خاک
- خسارتهای هنگام تمیزکردن یا تعمیرکردن
- دمای بالا، بخاراتِ غیرخورنده
- باران، برف، تگرگ، بهمن
- یخزدگی، یخِ شناور
- خسارتهای هنگام باز و بستهکردن
- خرابکاریِ غیرگروهی
- سایر حوادث، بهجز آنچه صراحتاً در بیمهنامه مستثنی شده است
بیمهگذار میتواند با پرداخت حقبیمه اضافی، خطر «سرقت با شکست حرز»، «آسیب به نرمافزار» یا «هزینه اجاره دستگاههای جایگزین تا راهاندازی مجدد دستگاههای خسارتدیده» را نیز تحت پوشش قرار دهد.
شرایط عمومی بیمهنامه
بر اساس پیشنهاد کتبی بیمهگذار و نیز به استناد پاسخهای مندرج در پرسشنامه تکمیلشده از طرف بیمهگذار و سایر اظهارات کتبی او که بهمنظور درج در بیمهنامه ارائه میگردد، در صورتی که بیمهگذار حقبیمه را در زمان مقرر پرداخت کرده باشد، بهموجب این بیمهنامه و با رعایت استثنائات، مقررات و شرایط مندرج در آن، بیمهگر خسارت بیمهگذار را به شرح زیر جبران مینماید. اقلام بیمهشده در حال کار، در حال توقف، هنگام پیادهکردن بهمنظور تمیزکردن یا بازدید و تعمیر و نیز هنگام جابهجایی در محوطه انبار و نصب مجدد، تحت پوشش بیمه میباشد. اعتبار بیمه از زمانی شروع میشود که آزمایش و بهکارافتادن با موفقیت انجام شده باشد.
استثنائات عمومی
بیمهگر اتلاف یا آسیب وارده را که بهطور مستقیم یا غیرمستقیم، به علت یا در نتیجه عوامل زیر ایجاد یا تشدید گردد، جبران نخواهد کرد:
- الف) جنگ، هجوم، عمل دشمن خارجی، عملیات خصمانه (خواه جنگ اعلامشده یا نشده باشد)، جنگ داخلی، یاغیگری، بلوا، انقلاب یا قیام، شورش، اعتصاب کارگران یا تعطیل کارخانه از طرف کارفرما در مقابله با اعتصاب کارگران، جنبشهای دستهجمعی، در دست گرفتن قدرت بهوسیله قوای نظامی یا از طریق غیرقانونی یا از طرف اشخاصی با سوءنیت که به نام یا با ارتباط با هرگونه تشکیلات سیاسی انجام گیرد، توطئه، توقیف، ضبط و مصادره، تخریب یا زیان وارد به اموال بنا به دستور دولتِ عملی یا قانونی (DE JURE OR DE FACTO) یا هر مقام صلاحیتدار عمومی.
- ب) واکنشهای هستهای یا آلودگیهای ناشی از تشعشعات هستهای و رادیواکتیو.
- ج) عمل یا سهلانگاری عمدیِ بیمهگذار یا کارکنان وی.
- د) هر سلاح شیمیایی، بیولوژیکی، بیوشیمیایی یا الکترومغناطیسی.
- هـ) بهکارگیری یا کارکرد هر نوع کامپیوتر، سیستم کامپیوتری، برنامه نرمافزار کامپیوتری، ویروس یا فرایند کامپیوتری یا هر سیستم الکترونیکی دیگر، با قصد آسیبرساندن.
هرگاه در جریان طرح یا تعقیب دعوای قضایی یا هرگونه دادرسی دیگر، بیمهگر به استناد استثنائات بند «الف» اعلام دارد که از بین رفتن، ویرانی، آسیبدیدگی یا مسئولیتی مشمول این بیمه نیست، اثبات اینکه چنین مواردی مشمول بیمه میباشد بر عهده بیمهگذار است.
سایر شرایط عمومی
- مسئولیت بیمهگر برای هرگونه پرداختی بهموجب این بیمهنامه مشروط بر این است که بیمهگذار مقررات بیمهنامه را رعایت کرده، به سؤالاتِ پرسشنامه بهدرستی پاسخ داده و کلیه وظایف خود را انجام داده باشد.
- جدول مشخصات و بخش یا بخشهای این بیمهنامه جزء لاینفک بیمهنامه محسوب میشود. هر واژه/اصطلاحی که در بخشی معنی خاص دارد، در کل بیمهنامه با همان معنی بهکار میرود.
- بیمهگذار باید بهمنظور جلوگیری از اتلاف یا آسیبدیدگی اموالِ بیمهشده، به هزینه خود کلیه اقدامات لازم را انجام دهد، توصیههای معقول بیمهگر و مقررات قانونی و توصیههای کارخانه سازنده را رعایت کند.
- نمایندگان بیمهگر میتوانند در هر زمان مناسب، موضوع بیمه را بازرسی و ارزیابی کنند. بیمهگذار موظف است اطلاعاتِ ضروری برای ارزیابی خطر را در اختیار آنان بگذارد. همچنین بیمهگذار باید هرگونه تغییر در موضوع بیمه را بلافاصله بهصورت کتبی به آگاهی بیمهگر برساند. در صورت وقوع حادثهای که ممکن است موجب طرح ادعای خسارت شود، بیمهگذار باید:
- الف) فوراً (تلفنی/کتبی) نوع و حدود خسارت را به بیمهگر اطلاع دهد و سپس آن را کتبی تأیید نماید.
- ب) برای جلوگیری از گسترش اتلاف یا آسیبدیدگی، همه اقدامهای ممکن را انجام دهد.
- ج) قسمتهای خسارتدیده را به همان حال حفظ کرده و برای رسیدگی در اختیار نماینده/کارشناس بیمهگر قرار دهد.
- د) کلیه اطلاعات و مدارک درخواستی بیمهگر را تهیه و ارائه کند.
- هـ) در صورت فقدان یا خسارت ناشی از دزدی، مقامات انتظامی را مطلع سازد.
- هرگونه اختلاف درباره مبلغ قابل پرداخت (با فرض اعتبار بیمهنامه) به کارشناسی ارجاع میشود:
- الف) کارشناسِ واحد با توافق کتبی طرفین انتخاب میشود؛ در صورت عدم توافق، هر طرف ظرف یکماه کارشناس خود را معرفی میکند و در صورت عدم توافق کارشناسان، پیش از بررسی ماهوی، سرکارشناس انتخاب میگردد. پیش از اعلام نظر کارشناسان، طرح دعوا علیه بیمهگر در مراجع قضایی ممکن نیست.
- ب) اگر پیشنهاد/اظهارات بیمهگذار غیرواقعی باشد یا خسارتی تقلبی/اغراقآمیز اعلام شود یا برای اثبات آن اطلاعات نادرست ارائه گردد، بیمهنامه از درجه اعتبار ساقط است و بیمهگر مسئول پرداخت غرامت نخواهد بود.
- ج) اگر بیمهگر در خصوص خسارتی سلب مسئولیت کند، طرح دعوی باید حداکثر ظرف سه ماه (یا سه ماه پس از رأی کارشناس/سرکارشناس) انجام شود؛ در غیر این صورت کلیه حقوق ناشی از بیمهنامه منتفی است.
- اگر در زمان ادعای خسارت، بیمهنامه دیگری نیز وجود داشته باشد، بیمهگر فقط نسبت به سهم خود مسئول است.
- بیمهگذار میتواند هر زمان بیمهنامه را فسخ کند (محاسبه حقبیمه به نرخ کوتاهمدت). بیمهگر نیز میتواند با اخطار یکهفتهای فسخ کند و حقبیمه مدتِ باقیمانده را پس از کسر هزینه کارشناسی مسترد نماید.
- در بیمهنامه به حساب ثالث، ذینفع میتواند خسارت را دریافت و حقوق بیمهگذار را منتقل نماید (در صورت لزوم با ارائه مستندات رضایت).
- خسارت یکماه پس از برآورد بیمهگر قابل پرداخت است. بیمهگذار میتواند پس از اعلام خسارت و احراز مسئولیت بیمهگر، مطالبه علیالحساب نماید. بیمهگر میتواند در موارد زیر از پرداخت موقت خودداری کند:
- الف) تردید نسبت به حق بیمهگذار در دریافت خسارت تا ارائه اسناد لازم؛
- ب) در صورت لزوم رسیدگی مراجع ذیربط (بازرسی/تحقیق)، پرداخت منوط به اتمام دادرسی است.
بخش یک — خسارت مادی
محدوده پوشش بیمهای
بیمهگر و بیمهگذار موافقت مینمایند که در طول مدتِ مندرج در جدول مشخصات (یا دوره تمدید)، هر یک از اقلام مندرج در جدول مشخصات چنانچه به هر علتِ غیرمستثنی دچار اتلاف یا آسیبدیدگی فیزیکی، ناگهانی و پیشبینینشده گردد و تعمیر یا تعویض آن ضرورت یابد، بیمهگر خسارت را به انتخاب خود از طریق پرداخت نقدی، تعویض یا تعمیر جبران نماید. میزان خسارتِ قابل پرداخت برای هر قلم، حداکثر تا مبلغ همان قلم در جدول مشخصات و در مجموع تا سقف مجموع مبالغ جدول خواهد بود.
استثنائات مربوط به بخش یک (بیمهگر نسبت به موارد زیر تعهدی ندارد)
- الف) فرانشیز مندرج در جدول مشخصات (صرفاً بالاترین فرانشیز در صورت تعدد اقلام).
- ب) اتلاف/آسیب مستقیم یا غیرمستقیم ناشی از زلزله، آتشفشان، زلزله دریایی، تندباد، گردباد یا طوفان.
- ج) اتلاف/آسیب مستقیم یا غیرمستقیم ناشی از دزدی.
- د) عیوب/نواقصی که در زمان شروع اعتبار وجود داشته و بیمهگذار/نماینده از آن آگاه بوده است.
- هـ) اتلاف/آسیب ناشی از نقص یا قطع گاز، آب، برق یا سایر خدمات.
- و) اتلاف/آسیب ناشی از آثار کارکرد دائم (فرسودگی، استهلاک معمولی، سوراخشدن، حفره، ساییدگی، تحلیلرفتگی، خوردگی، زنگزدگی، قشرگرفتگی یا فساد تدریجی بر اثر شرایط جوی).
- ز) هزینه رفع نواقص کارکرد مگر اینکه نقیصه ناشی از خسارتِ قابل پرداخت به اقلام بیمهشده باشد.
- ح) هزینه نگهداری اقلام بیمهشده (از جمله قطعاتی که در جریان نگهداری تعویض میشوند).
- ط) خساراتی که سازنده/فروشنده بهموجب قانون یا قرارداد مسئول جبران آنهاست.
- ی) آسیب وارد به تجهیزات اجارهای/کرایهای که طبق قانون/قرارداد، مالک مسئول جبران آنهاست.
- ک) هر نوع زیان یا مسئولیت تبعی.
- ل) اتلاف/آسیب لامپها، شیرها، لولهها، نوارها، فیوزها، خمیرهای عایق، تسمهها، سیمها، زنجیرها، لاستیکها، ابزار قابلتعویض، سیلندرهای حکاکیشده، اشیای شیشهای/چینی/سرامیکی، غربالها، منسوجات و مواد واسطه (روغنها، سوختهای نفتی، مواد شیمیایی).
- م) عیوب ظاهری مانند خراش روی سطوح رنگ/صیقلی/لعاب؛ مگر آنکه ناشی از خسارتِ تعهدشده به اقلام بیمهشده باشد.
شرط ۱ — مبالغ بیمهشده
مبلغ بیمهشده معادل ارزش جایگزینی اقلام بیمهشده با اقلام نو از همان نوع و ظرفیت است (شامل کرایه، حقوق و عوارض گمرکی متعلقه و هزینه نصب). در صورت بیمهنشدن به ارزش واقعی، خسارت به تناسب کاهش مییابد. در صورت تعدد اقلام خسارتدیده، این شرط درباره هر یک جداگانه اعمال میشود (ماده ۱۰ قانون بیمه).
شرط ۲ — اساس جبران خسارت
الف) اگر اقلام خسارتدیده قابل تعمیر باشند، بیمهگر هزینههای ضروری برای بازگرداندن به حالت اولیه (شامل کرایه از محل تأسیسات تا تعمیرگاه و بالعکس و حقوق و عوارض گمرکیِ منظورشده در مبلغ بیمهشده) را جبران میکند. در صورت انجام تعمیرات در کارگاه بیمهگذار، ارزش لوازم و دستمزد بهعلاوه درصد معقولِ هزینههای بالاسری پرداخت میشود. بابت استهلاک قطعات تعویضشده مبلغی کسر نمیگردد؛ لکن ارزش بازیافتی لحاظ میشود. اگر هزینه تعمیر معادل/متجاوز از ارزش واقعی قبل از حادثه باشد، خسارت کلی محسوب و طبق بند «ب» عمل میشود.
ب) در خسارت کلی، بیمهگر ارزش واقعی قبل از حادثه را (شامل حمل عادی، نصب، حقوق و عوارض گمرکی تا حدودِ منظورشده در مبلغ بیمهشده) پس از کسر استهلاک متناسب از ارزش جایگزینی جبران مینماید. هزینه جداسازی قطعات آسیبدیده با احتساب ارزش بازیافتی پرداخت میشود. از زمان وقوع خسارت قابلجبران، مبلغ بیمهشده برای مدت باقیمانده به میزان خسارت پرداختی کاهش مییابد مگر آنکه به میزان قبلی بازگردانده شود. هزینه اضافهکاری/کار در شب/تعطیلات/حمل سریع، فقط در صورت توافق کتبی تحت پوشش است. هزینه هرگونه تغییرات/اضافات/بهسازی یا بازدیدهای فنی تحت پوشش این بیمهنامه نیست. هزینه تعمیرات موقت صرفاً زمانی پذیرفته است که جزئی از هزینه تعمیر نهایی بوده و از کل هزینهها تجاوز نکند و مستندات انجام تعمیر/تعویض به تأیید بیمهگر برسد.
بخش دو — آسیب به نرمافزار (ابزار ذخیره دادهها)
محدوده پوشش
هرگاه نرمافزارهای مندرج در جدول مشخصات که اطلاعات قابل پردازش مستقیم در سیستمهای الکترونیکی را در خود ذخیره دارند، دچار خسارت مادیِ قابلجبران طبق بخش یک شوند، بیمهگر خسارت را در حدود پیشبینیشده جبران مینماید. تعهد بیمهگر برای هر نرمافزار تا مبلغ مندرج در جدول مشخصات و در مجموع تا سقف کل مبالغ بیمهشده است؛ مشروط بر آنکه خسارت در مدت اعتبار بیمه رخ دهد و نرمافزارها در محل مخصوص خود نگهداری شوند.
استثنائات ویژه بخش دو
- فرانشیز مندرج در جدول مشخصات برای هر حادثه.
- هزینههای ناشی از برنامهریزی نادرست، اشتباه تایپی/درج/طبقهبندی اطلاعات، حذف/دورانداختن ناآگاهانه نرمافزار یا از بین رفتن اطلاعات ناشی از حوزه مغناطیسی.
- خسارتهای غیرمستقیم و تبعی.
مقررات مربوط به بخش دو
- شرط ۱ — مبلغ بیمهشده: مبلغ مندرج باید برابر هزینه لازم برای اصلاح/ترمیم نرمافزارها باشد، بهنحویکه «جنس نو» جایگزین «جنس از بینرفته/آسیبدیده» شود و اطلاعات از دسترفته مجدداً پردازش گردد.
- شرط ۲ — اساس جبران خسارت: بیمهگر ظرف دوازده ماه از تاریخ حادثه، هزینههای منحصراً مربوط به ترمیم/اصلاح نرمافزارها را برای بازگردانی به وضعیت قبل از حادثه میپردازد. اگر تهیه مجدد اطلاعات لازم/مفید نباشد یا پس از دوازده ماه غیرمؤثر باشد، تعهد بیمهگر صرفاً نسبت به جایگزینی نرمافزار نو است. از زمان وقوع خسارت، مبلغ بیمهشده برای مدت باقیمانده به میزان خسارت پرداختی کاهش مییابد مگر اینکه به میزان قبلی بازگردانده شود.
بخش سه — هزینههای اجاره یا بهکارگیری دستگاههای جایگزین
محدوده پوشش
در صورت وقوع خسارت مالیِ قابلجبران طبق بخش یک که منجر به قطع کامل/جزئی کار تجهیزات پردازش اطلاعاتِ مندرج در جدول مشخصات گردد، بیمهگر هزینههای اضافی ناشی از اجاره یا استفاده از تجهیزات پردازش اطلاعاتِ جایگزین را تا سقفهای توافقشده پرداخت مینماید؛ مشروط بر وقوع قطعِ کار در مدت اعتبار یا دوره تمدیدِ مورد توافق.
استثنائات ویژه بخش سه
- الف) مقررات مقامات دولتی که محدودیت در بازسازی/عملکرد تجهیزات پردازش اطلاعات ایجاد میکند.
- ب) فراهمنشدن بهموقع سرمایه لازم از سوی بیمهگذار برای تعمیر/جایگزینی تجهیزات آسیبدیده یا از بینرفته.
مقررات مربوط به بخش سه
- شرط ۱ — مبلغ بیمهشده: برابر با هزینههای اضافیِ دوازدهماه بهرهبرداری از تجهیزات جایگزینِ همعملکرد با تجهیزات بیمهشده، بر مبنای مبالغ روزانه/ماهانهِ قیدشده در جدول مشخصات (شامل هزینههای پرسنلی و نقلوانتقال تجهیزات/لوازم، در صورت درج جداگانه در جدول).
- شرط ۲ — اساس جبران خسارت: با اثبات ضرورت استفاده از تجهیزات جایگزین، بیمهگر حداکثر برای «دوره توافقشده» متعهد به پرداخت است (شروع از لحظه بهکارگیری تجهیزات جایگزین). فرانشیز زمانی بر عهده بیمهگذار است. اگر هزینههای اضافی طی توقف، بیش از سهم متناسب با مبلغ بیمهشده سالانه باشد، پرداخت صرفاً تا بخش متناظرِ استفادهشده انجام میشود. از تاریخ وقوع خسارت، مبلغ بیمهشده برای مدت باقیمانده به میزان خسارت پرداختی کاهش مییابد مگر اینکه به میزان قبلی تثبیت گردد. بیمهگران با اختیار تام از جانب بیمهگر این بیمهنامه را امضا میکنند.